 İçinizde gelişmekte olan küçük bir
varlık vardır, ve onun sağlıklı gelişmesi için ağzınıza koyduğunuz her
lokma önemlidir. Amerika Harvard üniversitesinde yapılan bir araştırma,
bebeğin sağlığının, annenin hamileliği sırasındaki beslenmeyle nasıl
yakından ilişkili olduğunu göstermiştir. Araştırmaya alınan kadınlardan
diyeti iyi olanların %95’inin çok sağlıklı bebekleri olurken, diyetine
dikkat etmeyenlerin (genellikle abur cubur ve fast food ile
beslenenlerin) %8’inin sağlıklı bebekleri, %65’inin ölü doğum, prematüre
ve doğuştan kusurları olan bebekleri olmuştur.
Başka çalışmalarda da hamile kadınların yediklerinin veya
yemediklerinin bebek üzerine olan etkileri gösterilmiştir. Örneğin
döllenmeden hemen önce ve erken hamilelik döneminde folik asit
eksikliği, omurilik kanalı kusuru ve damak dudak yarıklığı riskini
arttırırken, son üç ayda protein ve kalori eksikliği beyin gelişimini
kötü etkiler.Yetersiz ve yalnış besin alımı bebekle ilgili gelişimi
geciktirebilir.
Ayrıca beslenme hamileliğin seyrine; rahat geçmesine, doğuma,
duygusal duruma ve doğum sonrası iyileşmeye etki eder. İyi beslenen
kadınlarda erken doğum daha azdır, özellikle çinko eksikliği prematüre
doğum riskini arttırır. Hamileliğiniz boyunca dikkat etmeniz gereken
önemli konular şunlardır:
1) Yediğiniz her lokmaya özen göstermek:
Her yemekte çatalınızı ağzınıza götürmeden önce "bu yediğim
bebeğim için iyi mi?” diye bir düşünün, eğer yanıt “evet” ise çiğneyin.
Düşkün olduğunuz tatlılardan ve abur cuburlardan uzak durun.
2) Tüm kaloriler birbirine eşit değildir:
150 kalorilik bir tatlı kurabiyedeki kalori, kepekli undan yapılmış,
meyve suyu ile tatlandırılmış diyet kurabiyedeki 150 kaloriye eşit
değildir. Bu nedenle aldığınız kalorinin miktarının yanı sıra,
niteliğinede özen gösterin.
3) Kendinizi aç bırakırsanız bebeğinizide aç
bırakırsınız: Nasıl bebeğinizi doğduktan sonra aç bırakmayı
düşünemiyorsanız, anne karnındayken de bunu yapmamalısınız. Bebeğinizin
düzenli aralarla düzenli beslenmeye ihtiyacı vardır. Hiç bir zaman öğün
atlamayın. Siz aç olmasanızda bebeğiniz açtır. Eğer mide yakınmalarınız
iştahınızı kapatıyorsa, gereksiniminizi 3 öğün yerine 6 küçük öğün ile
karşılayın.
4) Karbonhidrat alımı: Hamilelik
sırasında kilo almaktan korkan bazı kadınlar karbonhidratları tamamen
diyetlerinden çıkarırlar. Saf ve basit karbonhidratların (beyaz ekmek,
pirinç, şeker, kek, kurabiye) besin değeri az ama kalorileri çoktur.
Karbonhidrat kouplekslerinin ise (kepekli ekmek, kahverengi pirinç,
kurufasulye, bezelye ve özellikle kabuğu ile pişirilen patates) gerekli
B vitaminleri, mineraller, protein ve lifler açısından gerekli olduğu
bir gerçektir. Bunlar bulantı ve kabızlığın kontrol altına alınmasında
yardımcı olur ve şişmanlatıcı değillerdir.
5) Tatlılar sorundan başka birşey
değillerdir: Hiçbir kalori şekerin verdiği kalori kadar boş
değildir. Ayrıca araştırmalar şekerin yalnızca yararsız değil zararlı da
olduğunu göstermişlerdir. Şekerin diş çürümesine yol açmasının yanı
sıra, şeker ve kalp hastalığı, depresyon ve bazı vakalarda hiperaktivite
ile ilişkisinin olduğu düşünülmektedir. Şeker ile ilgili belkide en kötü
şey hiçbir besin değeri olmamasıdır. Lezzetli ve besleyici tatlılar
için, şeker yerine meyve ve meyve suyu kullanın.
6) İyi besinlerin nereden geldiği bellidir:
Pişirdiğiniz yiyecekler konserve ve haşlanıp dondurulmuş ise
besleyiciliğinin çoğunu kaybetmiştir. Mevsiminde taze sebze ve meyve,
eğer bulunmuyorsa taze dondurulmuş olanları tercih edin. Her gün çiğ
sebze ve meyve yemeye çalışın. Sebzeleri ya buharda yada az pişmiş
hazırlayarak vitamin ve minerallerin korunmasını sağlayın.
7) Kötü alışkanlıklar iyi bir diyeti sabote
edebilir: Yeryüzündeki en iyi doğum öncesi diyet bile eğer
anne alkol, tütün ve benzeri maddelerden uzak durmuyorsa, işe yaramaz.
Artık alışkanlıklarınızın değişmesinin tam zamanıdır.
Vücudun Günlük Alması Gerekenler
Kalori
Hamilelerin iki kişilik yemek yediği doğrudur.Ama akılda tutulması
gereken şey bu iki kişiden birinin günlük gereksinimi ortalama 300
kalori olan küçücük bir bebek olduğudur. Bu nedenle ortalama bir kilonuz
varsa hamilelik öncesi kilonuzu korumak için fazladan 300 kaloriye
ihtiyacınız vardır. Günde fazladan 300 kalori almak, yemek yemeyi
sevenlerin hoşuna gidebilir. Ancak durum böyle değildir, yani bu 300
kalori için diyetinize çekici besinler eklemek yerine örneğin bir bardak
süt yerine 4 bardak süt (380 kalori) içmelisiniz. Hamilelik sırasında
alınan kalorilerin hesaplanmasına karşın siz bunu yapmak zorunda
değilsiniz. Bunun yerine haftada bir gün güvenilir bir tartıda
tartılarak ilerlemenizi kontrol edebilirsiniz. Kilo alışınız düzgün
artıyorsa (2 ve 3. üç aylarda ortalama haftada yarım kilo almalısınız)
doğru miktarda kalori alıyorsunuz demektir.
Protein
Günde 4 porsiyon alınması gerekir. Proteinler insan hücrelerinin
yapıtaşı olan aminoasitlerden oluşur. Anne adayının gerekenden az
protein alması, tıpkı az kalori alması gibi düşük doğum ağırlıklı bebek
doğumuna neden olmaktadır. Bu nedenle hamileler günde en az 65-75 gram
protein almalıdır. Yüksek riskli hamileliklerde önerilen miktar 100
gramdır.
C Vitaminli Besinler
Günde 2 porsiyon alınmalıdır.Sizin ve bebeğinizin doku tamiri,yara
iyileşmesi ve çeştli metabolik işlemler için C vitaminine ihtiyacı
vardır. Bebeğin ayrıca güçlü kemik ve diş gelişimi ve düzgün gelişmesi
için C vitamini gerekir. C vitamini suda eriyen vitaminler grubundadır
ve vücutta depo edilmez, bu nedenle hergün alınması gerekmektedir. C
vitamininden zengin besinler en iyi taze ve pişirilmemiş halde yenir;
ışık, ısı ve havaya maruz kalmakla vitaminlerini kaybederler. Bu
vitaminin en iyi kaynağı taze sıkılmış portakal suyudur.
Kalsyumlu Besinler
Günde 4 porsiyon yenmelidirler. Kalsiyum, kasların, kalp ve sinir
sisteminin gelişimi, kan pıhtılaşması ve enzim etkinliği için
gereklidir. Yeterince kalsiyum almazsanız kaybedecek olan yalnızca
bebeğiniz değildir; bedene kalsiyum girişi yetersizse bebeğininizin kafa
kemiği için gereken kalsiyum sizin kemiklerinizden karşılanarak sizi
ileride osteoporoza aday kılar. Ayrıca son araştırmalar yüksek miktarda
kalsiyum alımının hamileliğe bağlı yüksek tansiyonun önlenmesinde
yardımcı olduğunu ortaya çıkarmıştır. Bu nedenlerle kalsiyum bakımından
zengin besinlerden günde 4 öğün almaya özen gösterin. Eğer günde 4
bardak süt içmek çekici gelmiyorsa, bir kase yoğurt veya bir parça
peynir şeklinde alın.
Yeşil ve Sarı Sebzeler, Sarı Meyveler
Günde 3 yada daha fazla porsiyon alınmalıdırlar. Bu besinler beta
karoten formunda A vitamini içerirler. A vitamini hücre büyümesi (ki
bebeğin hücreleri inanılmaz bir hızla büyümektedir), sağlıklı cilt,
kemikler ve gözler için gereklidir. Hatta bazı kanser türlerinide
önlemektedir. Yeşil yapraklı sebzeler diğer vitamin, mineraller ve
kabızlığı önleyen lifleri de içerirler. A vitamini en fazla havuç,
ıspanak, kuru kayısı ve şeftalide bulunur.
Tahıl ve Baklagiller
Günde 6-11 porsiyon yenmelidirler. Tahıllar (buğday, arpa, çavdar,
yulaf, mısır, pirinç ve soya) ve baklagiller (bakla, fasulye, bezelye)
bebeğin gelişen bedeni için gereken B vitaminini içerirler. Ayrıca
hamilelikte çok önemli olduğu gösterilen çinko, selenyum, magnezyum gibi
minerallerden zengindirler. Yalnız saf tahıl unlarını hesaba katmayın
(beyaz undan yapılan ekmek gibi), bunlar vitamin ve minerallerden
yoksundurlar.
Demir Yönünden Zengin Besinler
Sizin ve gelişen bebeğinizin artan kan hacmi için büyük miktarda demir
gerekli olduğundan bu 9 ayda hayatınızın herhangi bir döneminde olmadığı
kadar çok demire ihtiyaç duyacaksınız. Demiri mümkün olduğunca
diyetinizden sağlamaya çalışın. Demir bakımından zengin besinler kadar C
vitamininden zengin besinler yemek de demirin bağırsaklarda emilimini
arttıracaktır. Hamilelikte demir ihtiyacını genellikle diyet ile
karşılamak zor olduğundan 12. Haftadan itibaren günde 40 mg demir
alınmalıdır. Demirin vücuda emilimini arttırmak için genelde C
vitamininden zengin bir meyve suyu ile (ama kesinlikle süt veya kahve
ile değil) alınması önerilir.
Tuzlu Besinler
Hamile olsun olmasın fazla miktarda tuz ve tuzlu besinler kimse için iyi
değildir. Fazla tuz alımı yüksek tansiyon ile yakından ilişkilidir ve bu
da hamilelikte potansiyel olarak çeşitli komplikasyonlara neden
olabilir. Genel bir kural olarak yemeklere pişirirken değil sofrada tuz
atın, böylece miktarını daha iyi ayarlayabilirsiniz.
Sıvılar
Günde en az 8 bardak alınmalıdır. Nasılki iki kişi için yiyorsanız
içmenizde öyle olacaktır. Beden sıvıları hamilelikte arttığı için sıvı
ihtiyacınızda artar. Bebeğimde sıvıya gereksinimi vardır; bedeninin
büyük kısmı tıpkı sizinki gibi sıvıdan oluşmuştur. Ayrıca sıvı cildinizi
yumuşatır ve kabızlığı azaltır. Sıvı alımınızı gün içine yayın ve bir
kerede 2 bardaktan fazla almayın.
Örnek Besinler
Proteinli Besinler:
Aşağıda verdiğimiz her gurup bir porsiyona eşittir ve 18-25 gr
protein içerir. Daha öncede önerdiğimiz gibi günde 4 porsiyon yani
75-100 gr protein almalısınız.
1 porsiyon
• 3 su bardağı az yağlı süt
• 1.5 kase az yağlı yoğurt
• 5 yumurta beyazı
• 100gr ton balığı
• 100 gr az yağlı peynir
• 75 gr beyaz tavuk eti
• 100 gr balık
• 100 gr yağsız sığır eti
C Vitaminli Yiyecekler:
Hergün en azından iki porsiyon C vitaminli yiyecek yemelisiniz.Vücudunuz
bu vitamini depolayamaz bu nedenle gün atlamayınız. Verdiğimiz
listedekilerin herbiri bir porsiyon içindir.
• 2 küçük portakal
• yarım greyfurt
• yarım bardak portakal suyu
• yarım kase çilek
• 1.5 büyük domates
• 1 bardak domates suyu
• 1 kırmızı yada yeşil biber
• üçte iki kase haşlanmış brokoli
• üç kase çiğ ıspanak
Kalsiyum Açısından Zengin Besinler:
Bunlardan günde 4 porsiyon yemelisiniz. Yine listedeki her bir besin 1
porsiyona eşittir.
• 250 gr yağsız süt
• 1 bardak lor peyniri
• 1 kase yağsız yoğurt
• 180 gr kalsiyum eklenmiş süt
• 2-3 yemek kaşığı susam
• 1.5 kase brokoli
• 10 adet kuru incir
Yeşil Yapraklı ve Sarı Sebzeler, Meyveler:
Günde 3 veya daha fazla porsiyona ihtiyacınız vardır.Her biri
1 porsiyonu karşılar.
• 1 dilim kavun(küçük bir kavunun 1/8’I)
• 1 büyük şeftali
• 3/4 kase haşlanmiş brokoli
• 1 çiğ havuç(küçük)
• 8-10 büyük yaprak marul
• 1/4 küçük patates
• yarım tabak çiğ ıspanak
Diğer Sebze ve Meyveler
Aşağıdakilerden günde en az 2 porsiyon yiyin
• 1 elma
• 6-7 kuşkonmaz
• 1 tabak yeşil fasulye
• 1 küçük muz
• 2/3 tabak bürüksel lahanası
• 2/3 tabak taze kiraz
• 2/3 kase üzüm
• 1 tabak taze mantar
• 1 tabak taze bamya
• 1 orta armut
• 1 orta boy patates
• 1 dilim ananas
Tahıl ve Baklagiller
Günde 6-11 porsiyon arasında alın. Yine listedekilerin herbiri bir
porsiyona eşittir.
• 1 dilim kepek,çavdar yada yulaf ekmeği
• 1/2 fincan pişirilmiş kahverengi pirinç
• 2 yemek kaşığı pişmiş buğday
• 1/2 tabak bulgur pilavı
• 1/2 tabak yüksek proteinli makarna
• 1 küçük mısır ekmeği
• 1/2 tabak fasulye yada bezelye
Demir Bakımından Zengin Besinler
• sığıreti
• ciğer
• istiridye
• sardalya
• marul,lahana,şalgam
• kabak
• kabuğu ile pişirilmiş patates
• ıspanak
• baklagiller
• soya fasulyesi ve soyalı ürünler
• kurutulmuş meyveler
|